Matcha – najzdrowsza herbata świata? (Właściwości matchy, historia i przygotowanie)

Matcha to w dosłownym tłumaczeniu z języka japońskiego “herbata w proszku”. Dzisiaj postaram się bliżej przedstawić Wam ten produkt i opowiedzieć, jakie są właściwości matchy, jak ją przygotować i do czego możecie ją wykorzystać. 

matcha wlasciwosci

Czym jest matcha?

Matcha to japońska zielona herbata, dostępna w formie sproszkowanej. Tak naprawdę pochodzi ona z Chin, a do Japonii sprowadził ją mnich Eisai. Rozpowszechnił on uprawę drzewek herbacianych, a z samego przygotowania i spożywania matchy uczynił prawdziwą ceremonię i w efekcie również ważny element kultury japońskiej. Według Eisai drzewka herbaciane powinny być chronione przed dostępem światła słonecznego (w tym celu stosuje się bambusowe lub ryżowe maty), a najlepszą herbatę uzyskuje się z miękkich, młodych listków z czubków drzew. Zebrane liście są suszone na świeżym powietrzu i delikatnie mielone. Często robi się to ręcznie, aby mieć pełną kontrolę nad temperaturą podczas tego procesu. 

Przygotowanie matchy – jak przygotować matchę?

Kiedy pierwszy raz usłyszałam o matchy i zapragnęłam jej spróbować, natknęłam się na artykuły opisujące rytuał jej przygotowania. Stwierdziłam wtedy “e tam, nie chce mi się”. Jakaś specjalna czarka? Mieszadełko? Nie dość, że generuje to więcej kosztów, to i wymaga więcej czasu. Później jednak zrobiłam drugie podejście do tego tematu i dowiedziałam się, że te dodatkowe akcesoria w ogóle nie są potrzebne. Matchę można przygotować w zwykłym kubku, a jeśli nie mamy bambusowej miotełki, spokojnie możemy użyć np. spieniacza do mleka. 

Z czasem jednak może pojawić się potrzeba posiadania tych specjalnych rzeczy i przyrządzania matchy w sposób tradycyjny. Dla mnie zaczęło to stanowić swego rodzaju relaksujący rytuał, a picie z ceramicznej czarki czyni tę moją chwilę z matchą jeszcze bardziej wyjątkową :).

wlasciwosci matchy

Jeśli chodzi o sam proces przygotowania, to wygląda on następująco:

  • Do czarki lub szklanki wsypujemy dwie bambusowe/jedną herbacianą łyżeczkę matchy.
  • Zalewamy to ok. 100 ml wody o temperaturze max. 80 stopni i energicznie mieszamy napój miotełką (chasenem) lub spieniaczem do mleka, aż do powstania delikatnej piany na powierzchni.
  • Następnie możemy dodać więcej wody, aby herbata nie była zbyt mocna. 

Matchę można przygotować również na zimno – w zwykłej butelce, słoiku lub shakerze. Dodajemy sproszkowaną herbatę do butelki z wodą, zakręcamy i energicznie potrząsamy. Moja matcha w takiej postaci towarzyszyła mi przez całe lato, zabierałam ją w podróż, do kina plenerowego, na piknik itp. 

Właściwości matchy

A dlaczego warto pić matchę? W dużym skrócie – jeśli znacie i cenicie właściwości zielonej herbaty, musicie wiedzieć, że matcha to taka zielona herbata razy 10 ;). Zawiera ona nawet kilkunastokrotnie więcej wartości odżywczych i przeciwutleniaczy, niż zwykła zielona herbata. Pozytywnie wpływa zarówno na nasz umysł, jak i na ciało. Wyższość matchy nad inną zieloną herbatą polega m.in. na tym, że spożywamy liście w całości, maksymalnie wykorzystując drzemiące w nich pozytywne właściwości. 

Silne właściwości antyoksydacyjne matchy

Słowo “antyoksydacja” przewija się chyba w każdym artykule o różnego rodzaju superfoods. Nic dziwnego – proces antyoksydacji jest niezwykle ważnym i pożądanym zjawiskiem zachodzącym w naszym organizmie, które ma olbrzymi wpływ na nasze zdrowie. Przeciwutleniacze pomagają nam walczyć z wolnymi rodnikami, które przyspieszają procesy starzenia i wspierają rozwój wielu chorób. I tu uwaga – matcha jest jednym z najsilniejszych antyoksydantów według skali ORAC (tutaj przykładowe porównanie matchy z innymi antyoksydantami). 

Bogate źródło uspokajającej i poprawiającej koncentrację L-teaniny

L-teanina to aminokwas, który odpowiada m.in. za pamięć roboczą, kreatywne myślenie i tempo przetwarzania informacji. Dodatkowo przypisuje się mu działanie łagodzące napięcia umysłowe i wyciszające. To dlatego japońscy mnisi buddyjscy stosowali matchę jako element rytuału medytacyjnego – pomagała im ona zachować jasność umysłu i spokój. 

Matcha na odchudzanie?

Istnieją badania (1, 2, 3, 4) dowodzące, że regularne spożywanie matchy wspomaga proces spalania kalorii i poprawia metabolizm, co prowadzi do uzyskania lepszych efektów w odchudzaniu. Dzieje się tak m.in. dlatego, że zawarte w matchy katechiny EGCG zwiększają wydatki energetyczne organizmu i przyspieszają spalanie tłuszczu.

Matcha na serce

Regularne picie matchy powinno pozytywnie wpłynąć na poziom cholesterolu i trójglicerydów we krwi. Dodatkowo japońskie badania dowodzą, że osoby regularnie pijące kilka filiżanek zielonej herbaty dziennie, miały niższe ryzyko śmierci spowodowanej chorobami układu sercowo-naczyniowego. 

Antynowotworowe działanie matchy

Jednymi z najlepiej przebadanych polifenoli występujących w matchy są katechiny EGCG i to im przypisuje się działanie antynowotworowe. Istnieje naprawdę wiele badań (przykładowo 1, 2, 3) dowodzących, że regularne spożywanie matchy zmniejsza ryzyko zachorowania na różnego rodzaju nowotwory o kilka, kilkanaście, lub nawet ponad 20%. Oczywiście nie możemy traktować zielonej herbaty jako leku na raka, ale na pewno warto włączyć ją do swojej diety, jeśli chcemy zmniejszyć ryzyko wystąpienia u nas nowotworów. 

Matcha na silne kości

Okazuje się, że regularne picie 1-2 filiżanek matchy dziennie, może pomóc również we wzmocnieniu kości i przeciwdziałaniu osteoporozie (przykładowe badania).

Sami widzicie, że tych udowodnionych, pozytywnych właściwości matchy jest sporo i że warto włączyć ją do swojej codziennej diety. Filiżanka matchy dziennie może stać się dla nas przyjemnym rytuałem, np. podczas wieczornego relaksu lub w trakcie pracy.

wlasciwosci matchy

Do czego można wykorzystać matchę?

Ta sproszkowana postać matchy daje nam sporo możliwości, jeśli chodzi o wykorzystanie jej w kuchni. Możemy dodawać matchę do wypieków, do lodów, koktajli, innego rodzaju deserów… Wiele ciekawych przepisów znajdziecie na stronie Moya Matcha, marki, która jest partnerem dzisiejszego wpisu. 

Mam nadzieję, że przybliżyłam Wam właściwości matchy i być może zachęciłam kogoś do tego, aby sięgnąć po ten rodzaj herbaty. Chętnie dowiem się też, czy Wy lubicie matchę i w jaki sposób spożywacie ją najchętniej…?

 

 

Kategorie: Odżywianie

W dużym skrócie - freelancerka, pasjonatka zdrowego i uważnego stylu życia, miłośniczka Warszawy, psów i kuchni roślinnej. LifeManagerka.pl to blog lifestylowy, którego tematem przewodnim jest szeroko pojęte, umiejętne zarządzanie swoim własnym życiem. Począwszy od odpowiedniego odżywiania i regularnej aktywności fizycznej, poprzez rozwój osobisty, a skończywszy na licznych detalach, które czynią nasze życie lepszym, prostszym i szczęśliwszym.

  • Olga

    Muszę spróbować. Czasami rzucała mi się w oczy, ale wydawało mi się to bardzo skomplikowane 🙂

  • Bardzo lubię zieloną herbatę. Matchy nigdy nie piłam, ale czytając o jej właściwościach, mam ochotę spróbować.

  • Moim zdaniem bardzo podobnie. Ta luksusowa (którą ja mam) jest najdelikatniejsza smaku, ma najmniej goryczki. Jeśli lubisz zieloną herbatę, to matcha też powinna Ci posmakować.

  • Dorota M

    Uwielbiam poznawać nowe rodzaje herbat 🙂 od czasu kupienia herbaty liściastej i powolnemu jej parzeniu herbata smakuje dużo lepiej. Zieloną też lubię więc chętnie sprawdze matche. Dziękuje za nową inspiracje herbacianą!

  • Ciekawa alternatywa dla miłośników Yerby. Warto choć raz spróbować.

  • emi emiylka

    Ja troche podchodze do niej jak do jeza. Chcialabym ale nie wiem czy to nie bedzie ‘zajawka’ na chwile. Tak mialam z yerba ok.roku pilam i jak porzucilam tak teraz wszystko lezy i sie kurzy. Jednak dodawanie jej do koktajli najbardziej mnie przekonuje wiec moze skusze na nia bez dodatkowych akcesorii

  • Od tego lata bardzo chodzi za mną matcha :), a teraz zachęciłaś mnie już totalnie. Tak fajnie napisałaś o tym rytuale, że przestałam myśleć o tym jako dodatkowej czynności zżerającej czas, a właśnie chwili relaksu :). Kuszą mnie też desery z dodatkiem matchy, na razie jadłam tylko lody matcha – ale to był super smak! A najlepsze wspomnienie z matchą to frappe z shotem espresso :).

  • Powiem Ci, że zachęciłaś mnie do tego, żeby w końcu zabrać się za jej spróbowanie. Tyle dobrego się o niej słyszało, ale jakoś nigdy nie doszłam do tego, żeby w końcu się za to zabrać. Szukam czegoś równie przyjemnego do picia co kawa, żebym mogła zastąpić ją zdrowszym napojem (mam wrażenie, że kawa wypłukuje mi z organizmu więcej, niż bym chciała ;)). Z tego, co piszesz Matcha jest naprawdę warta “rozpatrzenia”. Przekonałaś mnie tym, że wcale nie muszę mieć specjalnych “przyrządów”, a być może chęć na nie pojawi się z czasem, kiedy już się z matchą polubimy. 😉 Pozdrawiam https://kreatywnieizyciowo.blogspot.com/

  • Bardzo ciekawy post, zainteresowałaś mnie matchą 🙂 Słyszałam już o niej, ale jakoś nigdy się nie wgłębiałam w jej właściwości. A jaki ma smak, jest w ogóle dobra? Przypomina tradycyjną zieloną herbatę?

    • Jest w smaku podobna do zielonej herbaty 🙂 a czy jest dobra to kwestia smaku, nie da się powiedzieć jednoznacznie 🙂 dla mnie nie jest to ulubiony napój pod względem smakowym, piję go przede wszystkim dla jego właściwości.

  • Ania

    Od dawna mam ochotę spróbować matchy:) uwielbiam zieloną herbatę więc myśle że i matche polubię:)

  • Jeanne04

    O dziwo, do tej pory słyszałam same negatywne opinie matchy i bałam się spróbować 😉 Po przeczytaniu Twojego wpisu i zobaczeniu ile ma pozytywnych właściwości czuję się zachęcona. Mam nadzieję, że trafię na odpowiedni rodzaj, który mi posmakuje

  • Ania

    Przyznam, że zaintrygowałaś mnie tą herbatą, ale po przejściu na stronę zobaczyłam, że cena dla mnie jest dość zaporowa… Możesz napisać, na jak długo (ile kubków) mniej więcej wystarcza to opakowanie 30 g?

    • Cena jest wyższa ze względu na to, że jest to produkt organiczny. Możesz zacząć od innej matchy, niekoniecznie tej luksusowej :). To, na ile wystarczy 30 g zależy od tego, czy wolisz mocniejszą, czy słabszą herbatę. Mnie trudno ocenić, na ile wystarczy taka matcha, bo nie piję jej codziennie i stosuję zamiennie z inną… Ale myślę, że na ok. 3-4 tygodnie codziennego picia by mi wystarczyła.

  • Mila.concei

    Bronilam sie i bronilam przed matcha taaaak dlugo…do Twojego wpisu…i wlasnie zlozylam zamowienie ;)) Dzieki za fajny wpis, czekam z niecierpliwoscia na przesylke i jestem mega ciekawa jak mi ten smak przypadnie do gustu 🙂

  • nigdy nie próbowałam, ale nie wiem też, czy nie jestem zbyt leniwa by spróbować ją przyrządzić! 😀

  • Darien

    Tak skondensowany opis wszystkich właściwości przekonał mnie do zakupu matchy. Kiedyś piłam w kawiarni matcha latte i zdecydowanie nie przypadło mi do gustu, ale nie chciałam skreślać wersji herbacianej. Ze względu na cenę i niepewność zakupiłam matchę codzienną i…przepadłam! 🙂 Od dwóch tygodni nie wyobrażam sobie dnia bez filiżanki matchy. Specjalnie dla niej zakupiłam spieniacz do mleka. Nie mam miejsca w kuchni na dodatkowy, ‘rytualny’ sprzęt, ale chcę się przekonać jaka jest różnica w smaku, więc kolejny zakup będzie oczko wyżej – kupię wersję tradycyjną. Dzięki za ten wpis 🙂

    • Bardzo się cieszę, że matcha przypadła Ci do gustu 🙂 na zdrowie!